فارکس چیست؟ صفر تا ۱۰۰ بازار فارکس به زبان ساده

فارکس در یک نگاه: فارکس (Forex) بازار جهانی و غیرمتمرکز (OTC) تبادل ارزهای خارجی است. در این بازار، معامله‌گران در طول ۵ روز هفته و به صورت ۲۴ ساعته، تلاش می‌کنند تا از نوساناتِ نرخ برابری ارزها (مثل یورو به دلار) سود کسب کنند.

در این درس از سری درس های آموزش آنلاین فارکس با تعریف فارکس به زبان ساده آشنا خواهید شد. نگاهی جامع داریم به این که بازار فارکس چیست و چگونه کار می کند. اگر به طور کلی می دانید که “فارکس چیست”، می توانید اینجا کلیک کنید و به درس بعد با عنوان “ترید در فارکس چگونه است؟” بروید تا یک معامله انجام دهیم و در کنار این معامله با کلیات کار در بازار و اصطلاحات رایج فارکس آشنا شویم.

اگر با شنیدن کلماتی مثل فارکس (Forex)، ترید یا معامله‌گری در بازارهای جهانی، تصور می‌کنید با فرایندی سخت و پیچیده روبه‌رو هستید، باید بدانید که این کار، نسخه مدرن و پرسرعت همان کاری است که تاجران، سال‌ها در بازار سنتی انجام می‌دادند: خرید در قیمت مناسب و فروش در قیمت بالاتر. با این تفاوت که برای تجارت در فارکس، دیگر نیازی به کالای فیزیکی و سرمایه‌های کلان ندارید. برخلاف بازارهای سنتی که تامین هزینه برای شروع کار، از عهده هر کسی برنمی‌آمد، بازارهای مالی نوین این سد بزرگ را برداشته‌اند و راه ورود برای همه باز است.

در فارکس، شما با هر میزان سرمایه، حتی چند دلار، می‌توانید معامله کنید. اینجا دیگر درگیر انبار کردن کالا، سر و کله زدن با مشتری یا نگرانی از کهنه شدن جنس نیستید. شما با «خالص قیمت» سر و کار دارید؛ چه قیمت نفت و طلا باشد، چه سهام شرکت‌های بزرگ تکنولوژی و چه ارزها. در این درس قرار است یاد بگیریم که فارکس چیست و چطور از جایگاه یک تماشاگر که فقط اخبار گرانی و ارزانی را می‌شنود، به یک بازیگر هوشمند تبدیل شویم که از همین بالا و پایین شدن قیمت‌ها، کسب درآمد می‌کند.

قسمت اول: فارکس چیست؟ 

در پاسخ به این سوال که فارکس (Forex) چیست، باید بگوییم فارکس، بازار تبادل ارزهای خارجی است. این فضا، بزرگترین و پرگردش‌ترین بازار مالی در سراسر جهان است که در آن، پولِ قدرتمندترین کشورهای دنیا (مانند دلار، یورو، پوند و ین) در برابر یکدیگر معامله و ارزش‌گذاری می‌شوند.

اگر تا امروز تصور می‌کردید که حضور در چنین بازار جهانی عظیمی، کاری دور از دسترس است یا فقط به بانک‌ها و افراد با سرمایه‌های کلان اختصاص دارد؛ نگران نباشید. تکنولوژی، دنیای تجارت را به کلی تغییر داده است و ما هم با تجربه و تخصص خود در کنار شما هستیم تا راه را برایتان هموار کنیم.

در این قسمت، می‌خواهیم پرده‌ها را کنار بزنیم و ببینیم اصلِ معامله‌گری در این بازار چیست. قرار است یاد بگیریم چطور می‌شود بدون داشتن انبار، بدون نیاز به خرید کالای فیزیکی و تنها با تکیه بر دانش تحلیل قیمت‌ها، در کنار بزرگترین بانک‌های دنیا فعالیت کرد و از نوسانات بازار به سود رسید. این قسمت، پایه و اساس ذهنیت شما را به عنوان یک معامله‌گر حرفه‌ای می‌سازد تا بدانید دقیقاً در چه اقیانوسی قدم می‌گذارید.

تعریف آکادمیک: فارکس (Forex) ترکیب دو کلمه Foreign و Exchange است که به معنای بازار تبادل ارز است؛ بازاری غیرمتمرکز (OTC) که در آن نرخ برابری ارزها (Exchange Rate) در برابر یکدیگر تعیین می‌شود و معامله‌گران از نوسانات این نرخ‌ها در برابر یکدیگر سود یا زیان کسب می‌کنند.

ترید یا معامله‌گری چیست؟

ترید (Trade) یعنی داد و ستد. اما ترید در بازارهای مالی جهانی با تجارت سنتی یک تفاوت بزرگ دارد؛ سرعت و دسترسی. در تجارت سنتی، اگر بخواهید روی طلا سرمایه‌گذاری کنید، باید فیزیکی به بازار بروید، سکه بخرید، خطر نگهداری آن در خانه را بپذیرید و ماه‌ها منتظر بمانید تا گران شود. اما در معامله‌گری آنلاین، کل این فرآیند در چند ثانیه و روی صفحه موبایل یا کامپیوتر اتفاق می‌افتد.

مثال ملموس: تصور کنید امروز صبح متوجه می‌شوید که قیمت طلا رو به افزایش است. برخلاف روش سنتی که بالاتر ذکر شد، در ترید، شما در نرم‌افزار معاملاتی خود، روی نماد طلا یک معامله “خرید” باز می‌کنید. عصر همان روز، قیمت طلا افزایش پیدا می‌کند. شما با یک کلیک معامله را می‌بندید و تفاوت قیمت صبح تا عصر، سود شماست. شما صاحب فیزیکی شمش طلا نبودید، اما از هوش و پیش‌بینی درست خود درباره تغییر قیمت آن، درآمد کسب کردید.

تعریف آکادمیک: در ادبیات بازارهای مالی، ترید (Trading) به فرآیند خرید و فروش مستمر دارایی‌های مالی (نظیر جفت‌ارزها، سهام، کالاها و اوراق مشتقه) گفته می‌شود که با هدف کسب سود از نوسانات و تغییرات در افق‌های زمانی کوتاه‌مدت تا میان‌مدت انجام می‌گیرد.

تریدر کیست و چه هدفی در بازار فارکس دارد؟

تریدر (Trader) یا معامله‌گر، شکارچی فرصت‌هاست. بسیاری از افراد تازه‌کار، ترید را با سرمایه‌گذاری (Investing) اشتباه می‌گیرند، در حالی که این دو دنیا کاملاً متفاوت هستند. سرمایه‌گذار، زمینی را در حاشیه شهر می‌خرد و چند سال آن را نگه می‌دارد تا شهر بزرگ شود و قیمتش بالا برود. سرمایه‌گذار به دنبال رشد آرام و طولانی‌مدت است و نوسانات قیمت در طول هفته یا ماه برایش اهمیتی ندارد. او مثل باغبانی است که نهال گردو می‌کارد و سال‌ها منتظر محصول می‌ماند. اما تریدر، دنبال خواباندن سرمایه برای سال‌های طولانی نیست. هدف تریدر؛ کسب سود از نوسانات قیمت است، چه این نوسان در یک هفته رخ دهد، چه در یک ساعت وحتی یک لحظه.

مثال ملموس: یک تریدر موفق شبیه به یک موج‌سوار ماهر است: موج‌سوار خودش موج را به وجود نمی‌آورد، اما بلد است تشخیص دهد موج بعدی کی می‌آید. او سوار موج می‌شود، از انرژی آن استفاده می‌کند و قبل از اینکه موج به صخره بخورد، از آن پیاده می‌شود. در بازار هم ما قیمت‌ها را تعیین نمی‌کنیم (این کار بانک‌ها و قدرت‌های اقتصادهای بزرگ است)، اما یاد می‌گیریم چطور سوار موج‌های صعودی (افزایش قیمت) یا نزولی (کاهش قیمت) شویم و قبل از تغییر جهت بازار، سودمان را برداریم.

تعریف آکادمیک: تریدر (Trader) یا معامله‌گر به شخص حقیقی یا حقوقی گفته می‌شود که در بازارهای مالی اقدام به خرید و فروش دارایی‌ها می‌کند. هدف اصلی تریدر در بازار فارکس، بهره‌گیری از نوسانات قیمتی جفت‌ارزها برای کسب سود است.

در بازار فارکس چه چیزی خرید و فروش می‌شود؟

اگر بازارهای مالی جهانی را مثل یک مجتمع تجاری عظیم و چند طبقه تصور کنید؛ در هر طبقه آن، یک نوع دارایی خاص معامله می‌شود. شما به عنوان معامله‌گر، محدود به یک طبقه نیستید و می‌توانید هر جا که مایل باشید خرید و فروش را شروع کنید.

این بازار شامل بخش‌های اصلی زیر است:

• طبقه اول؛ ارزها (Forex): اینجا شلوغ‌ترین بخش بازار است. جایی که پول‌های قدرتمند دنیا با هم معامله می‌شوند. مثلاً ارزش یورو در برابر دلار بالا و پایین می‌شود.
• طبقه دوم؛ فلزات و انرژی (Commodities): در این طبقه کالاهای باارزش معامله می‌شوند. از طلا و نقره گرفته تا نفت و گاز.
• طبقه سوم؛ سهام شرکت‌ها (Stocks): جایی که می‌توانید روی قیمت سهام غول‌های تکنولوژی و خودروسازی دنیا مثل اپل، گوگل، بنز یا تسلا معامله کنید.
• طبقه چهارم؛ ارزهای دیجیتال (Crypto): جدیدترین بخش بازار که مخصوص بیت‌کوین و سایر ارزهای دیجیتال است.

نکته طلایی اینجاست که در هیچ‌کدام از این طبقات، ما جنس فیزیکی تحویل نمی‌گیریم. ما بشکه‌های نفت را در حیاط خانه انبار نمی‌کنیم یا شمش‌های طلا را در جیبمان نمی‌گذاریم. ما فقط روی “قرارداد قیمت” آن‌ها معامله می‌کنیم.

مثال ملموس: فرض کنید شما می‌دانید که قیمت آهن قرار است گران شود. در روش سنتی (بازار آهن‌فروشان) باید کامیون بگیرید، تیرآهن بخرید، در انبار تخلیه کنید و بعد از گرانی دوباره بار بزنید و بفروشید. این کار پرهزینه و سخت است. اما در بازارهای مالی، کار شما شبیه به داشتن یک “برگه حواله” است. شما امروز برگه خرید آهن را در قیمت پایین امضا می‌کنید و هفته بعد همان برگه را در قیمت بالا به فرد دیگری واگذار می‌کنید. سود شما از این معامله دقیقاً همان سود بازار آهن است، اما بدون ذره‌ای جابجایی فیزیکی، بدون هزینه کامیون و بدون نیاز به انبار.

تعریف آکادمیک: در بازار فارکس، دارایی اصلی جفت‌ارزها هستند. معامله‌گران خرد معمولاً از طریق کارگزاری‌ها به ابزارهایی مانند معاملات اسپات (Spot)، قراردادهای مشتقه و در بسیاری از بروکرها به قراردادهای مابه‌التفاوت (CFD) دسترسی پیدا می‌کنند تا بدون نیاز به تحویل فیزیکی، از تغییرات قیمت دارایی پایه کسب سود کنند.

بازیگران اصلی بازار فارکس چه کسانی هستند؟

در این اقیانوس بزرگ مالی، همه کشتی‌ها هم‌اندازه نیستند. برخی ناوهای هواپیمابر غول‌پیکر هستند که با حرکتشان موج‌های عظیم ایجاد می‌کنند و برخی قایق‌های کوچک پارویی. شناختن این بازیگران به ما کمک می‌کند بفهمیم جایگاه ما کجاست و چطور باید رفتار کنیم.

سلسله مراتب قدرت در بازار به این صورت است:

۱. بانک‌های مرکزی: قدرتمندترین بازیگر، بانک مرکزی کشورها هستند. آن‌ها هدفشان سود کردن نیست، بلکه وظیفه‌شان کنترل اقتصاد کشورشان است. ابزار آن‌ها نرخ بهره و چاپ پول است.

۲. بانک‌های بزرگ و موسسات مالی: این‌ها همان بانک‌های مشهور جهانی هستند که با پول‌های بسیار سنگین وارد بازار می‌شوند. حجم پول آن‌ها آنقدر زیاد است که وقتی تصمیم به خرید یا فروش می‌گیرند، قیمت‌ها به وضوح جابجا می‌شوند.

معامله‌گران خرد: این گروه شامل من، شما و میلیون‌ها نفر دیگر است که با سرمایه‌های شخصی (از چند سنت تا چند هزار دلار) کار می‌کنیم. ما تقریبا تاثیری روی قیمت نداریم.

ما کجای بازی هستیم؟ ما به عنوان معامله‌گر خرد، قرار نیست روبه روی کسی بایستیم. هنر ما این است که ردپای پول‌های بزرگ را پیدا کنیم و نبض بازار را در دست بگیریم.

مثال ملموس: تصور کنید در یک اتوبان شلوغ رانندگی می‌کنید. بانک مرکزی مثل پلیس راهور است که می‌تواند کلاً مسیر را ببندد یا تغییر دهد. بانک‌های بزرگ مثل کامیون‌های بزرگ هستند که با سرعت در خط سرعت حرکت می‌کنند و باد آن‌ها می‌تواند خودروهای کوچکتر را تکان ‌دهد. ما (معامله‌گران خرد) مثل موتورسوارانی هستیم که لابلای ماشین‌ها حرکت می‌کنیم. اگر یک موتورسوار بخواهد جلوی تریلی ترمز بزند (خلاف جهت بازار معامله کند) به احتمال زیاد آسیب می‌بیند. اما اگر باهوش باشد، پشت سر تریلی و در امان آن حرکت می‌کند تا با سرعت بیشتر و مقاومت کمتر به مقصد برسد.

تعریف آکادمیک: مشارکت‌کنندگان بازار فارکس (Market Participants) طیف گسترده‌ای از بازیگران نهادی، مانند بانک‌های مرکزی و تجاری، تا معامله‌گران خرد (Retail Traders) را در بر می‌گیرد. نهادهای مالی بزرگ به عنوان تامین‌کنندگان کلان نقدینگی (Liquidity Providers) جریان اصلی قیمت‌ها را هدایت می‌کنند و معامله‌گران خرد صرفا با تحلیل این جریان عظیم، از نوسانات ایجاد شده در بازار کسب سود می‌نمایند.

دلیل نوسان قیمت در بازارهای مالی چیست؟ (عرضه و تقاضا)

شاید از خودتان پرسیده باشید چرا قیمت یک دارایی مثل طلا یا دلار در یک لحظه بالا می‌رود و چند دقیقه بعد پایین می‌آید؟ چه نیرویی پشت این تغییرات است؟ پاسخ در یک قانون بنیادین اقتصادی نهفته است: تعادل بین عرضه و تقاضا.

قیمت در بازار، نتیجه‌ی رفتار خریداران و فروشندگان نسبت به یکدیگر است:

• وقتی خریداران هجوم می‌آورند (افزایش تقاضا): جنس در بازار کم می‌شود و خریداران برای به دست آوردن آن کالا حاضرند مبلغ بیشتری بپردازند؛ در نتیجه قیمت بالا می‌رود (صعود).
• وقتی فروشندگان زیاد می‌شوند (افزایش عرضه): جنس در بازار فراوان می‌شود اما خریدار کافی وجود ندارد. در این حالت، فروشنده برای اینکه کالا روی دستش نماند و بتواند آن را به پول نقد تبدیل کند، ناچار است قیمت را پایین بیاورد (نزول).

این تغییر مداوم قیمت‌ها همان نوسان (Volatility) است. نوسان یعنی برهم خوردن تعادل میان خریدار و فروشنده. برای مردم عادی شاید نوسان نگران‌کننده باشد، اما برای معامله‌گر حیاتی است؛ زیرا اگر قیمتی تکان نخورد و ثابت بماند، فرصتی هم برای کسب سود وجود نخواهد داشت.

مثال ملموس: بازار میوه و تره‌بار را در نظر بگیرید. صبح زود که بار تازه رسیده و مشتری‌ها زیاد هستند (تقاضای بالا)، فروشنده قیمت را بالا نگه می‌دارد و تخفیف نمی‌دهد. اما آخر شب که بار میوه مانده و مشتری‌ها رفته‌اند (تقاضای کم و عرضه زیاد)، فروشنده مجبور است قیمت را بشکند و حتی به نصف قیمت بفروشد تا بار فاسد نشود و به پول نقد تبدیل گردد. در بازارهای جهانی هم دقیقاً همین منطق حاکم است، با این تفاوت که این تغییر قیمت‌ها نه در طول یک روز، بلکه در کسری از ثانیه و بر اساس حجم خرید و فروش لحظه‌ای رخ می‌دهد.

تعریف آکادمیک: در علم اقتصاد و بازارهای مالی، نوسانات قیمتی (Volatility) پیامد مستقیم برهم‌خوردن نقطه تعادل (Market Equilibrium) در مکانیسم عرضه و تقاضا است. هرگونه تغییر در حجم سفارشات خرید (تقاضا) یا فروش (عرضه) که ناشی از عوامل اقتصاد کلان، داده‌های بنیادین یا رفتار جمعی معامله‌گران باشد، منجر به کشف قیمت جدید و ایجاد نوسان در نمودار دارایی‌ها می‌گردد.

نقدشوندگی در بازار فارکس به چه معناست؟

آیا در بازار مالی همیشه خریدار و فروشنده هست؟ یکی از بزرگترین ترس‌های ما در بازار سنتی این است: اگر بخرم و دیگر کسی از من نخرد چه؟اگر صاحب اول و آخرش خودم باشم چه؟ اما در بازارهای مالی جهانی، این مشکل وجود ندارد. حجم پول در این بازار آنقدر زیاد است که به آن اقیانوس نقدینگی می‌گویند. یعنی در هر لحظه از شبانه‌روز که شما اراده کنید، میلیون‌ها نفر در سراسر دنیا آنلاین هستند که حاضرند دارایی شما را بخرند.

مثال ملموس: فروش یک خانه کلنگی را با فروش یک سکه طلا مقایسه کنید. برای فروش خانه، باید ماه‌ها صبر کنید، آگهی بزنید و با ده‌ها نفر چانه بزنید تا شاید یک نفر پیدا شود که پولش جور باشد و خانه را بخرد (نقدشوندگی پایین). اما برای فروش سکه طلا، کافی است به اولین طلافروشی بروید؛ در کمتر از ۵ دقیقه پول در جیب شماست. بازار مالی جهانی، بازاری است که سرعتِ نقد شدن سرمایه در آن، حتی از سکه طلا هم بیشتر است.

یک سوال مهم: چه کسی به ما می‌فروشد؟ شاید بپرسید وقتی من در کسری از ثانیه دکمه خرید طلا یا نفت را می‌زنم، آن طرف خط چه کسی نشسته که حاضر است دارایی خود را بفروشد؟ مگر او نمی‌داند قیمت قرار است بالا برود؟ پاسخ اینجاست که در این بازار بزرگ، همه مثل من و شما تریدر نیستند و هدف همه کسب سود از نوسان نیست. بازیگران این بازار اهداف متفاوتی دارند و همین تفاوت باعث می‌شود همیشه معامله جور شود.

مثال ملموس: فرض کنید شما نمودار را دیده‌اید و پیش‌بینی می‌کنید قیمت طلا گران می‌شود، پس دکمه خرید را می‌زنید. اما چه کسی به شما فروخت؟

شاید یک شرکت استخراج طلا باشد که همین امروز طلا از معدن بیرون آورده و برای پرداخت حقوق کارگرانش نیاز به پول نقد دارد. او کاری به پیش‌بینی قیمت ندارد، او فروشنده واقعی است. شاید یک بانک مرکزی باشد که برای تنظیم اقتصاد کشورش، تصمیم گرفته مقداری طلا وارد بازار کند یا شاید یک تریدر دیگر باشد که دیروز طلا خریده بود و الان به سود رسیده و می‌خواهد با فروختن آن، سودش را نقد کند و از بازار خارج شود. زیبایی این بازار به همین است؛ میلیون‌ها نفر با دلایل مختلف (نیاز مالی، سیاست کاری یا کسب سود) در آن حضور دارند، پس شما هر لحظه اراده کنید، همیشه کسی هست که طرف دیگر معامله شما بایستد.

تعریف آکادمیک: نقدشوندگی (Liquidity) در بازارهای مالی به معنای سرعت و سهولت تبدیل یک دارایی به وجه نقد، بدون تاثیرگذاری چشمگیر بر قیمت آن دارایی است. بازار فارکس به دلیل حجم عظیم معاملات روزانه و تنوع مشارکت‌کنندگان، بالاترین سطح نقدینگی و عمق بازار (Market Depth) را در میان تمامی بازارهای مالی جهان داراست که این ویژگی، اجرای آنی سفارشات خرید و فروش را با کمترین هزینه و حداقل تغییرات قیمتی ممکن می‌سازد.

بازار دوطرفه چیست؟ (کسب سود از ریزش قیمت‌ها)

در بازارهای سنتی (یک طرفه) شما فقط زمانی سود می کنید که چیزی را بخرید و قیمت آن بالا برود. اگر قیمت پایین بیاید، شما ضرر می کنید یا باید دست نگه دارید. اما در بازار جهانی، ما مفهومی به نام بازار دوطرفه داریم. این یعنی شما می توانید هم از گران شدن سود ببرید و هم از ارزان شدن.

برای یک معامله‌گر فرقی نمی کند بازار صعودی باشد یا نزولی؛ او فقط به دنبال تشخیص جهت حرکت و زمان مناسب ورود و خروج است.

چطور می شود چیزی را که نداریم بفروشیم؟

شاید بپرسید: من که هنوز طلا ندارم، چطور می توانم آن را بفروشم و سود کنم؟ در این حالت، کارگزار (Broker) به شما اعتبار می دهد. مکانیسم این سود دقیقاً شبیه به فرآیند زیر است:

مثال ملموس: فرض کنید قیمت سکه امروز ده میلیون تومان است و شما تحلیل کرده‌اید که فردا قیمت به هشت میلیون تومان می‌رسد. شما امروز یک سکه از دوستتان (در اینجا کارگزار) قرض می‌گیرید و همان لحظه در بازار به قیمت ده میلیون تومان می‌فروشید. الان شما ده میلیون تومان پول نقد در جیب دارید ولی یک سکه بدهکارید.

فردا که قیمت سکه به هشت میلیون تومان رسید، شما از پول توی جیبتان، یک سکه به قیمت هشت میلیون تومان می‌خرید و بدهی دوستتان را پس می‌دهید. آن دو میلیون تومانی که در جیب شما باقی مانده، همان سود شما از ریزش قیمت است. در بازار جهانی این عملیات پیچیده نیست و فقط با زدن دکمه فروش در کسری از ثانیه انجام می‌شود.

تعریف آکادمیک: بازار دوطرفه (Two-Way Market) ساختاری در بازارهای مالی نوین است که علاوه بر روندهای صعودی، امکان کسب سود از روندهای نزولی را نیز فراهم می‌سازد. این قابلیت عموما از طریق مکانیزم «فروش استقراضی» (Short Selling) محقق می‌شود؛ فرآیندی که در آن معامله‌گر با استفاده از اعتبار کارگزار (بروکر)، دارایی پایه را در قیمت بالا به فروش می‌رساند تا پس از افت بازار، با بازخرید آن در قیمت‌های پایین‌تر و تسویه بدهی، از مابه‌التفاوت ایجاد شده سود کسب نماید.

شغل معامله‌گری چیست؛ مهارت و ریسک

خیلی‌ها فکر می‌کنند معامله‌گری راهی برای یک شبه پولدار شدن یا شبیه به قمار و یا بخت آزمایی است. این تصور کاملاً اشتباه است. معامله‌گری در بازارهای جهانی یک مهارت تخصصی است، دقیقاً مثل نجاری، خلبانی یا مهندسی. در این بازار سود و ضرر برادر هم هستند و هیچ کس نمی‌تواند ادعا کند که همیشه سود می‌کند.

اگر بدون آموزش و تمرین وارد این بازار شوید، سرمایه شما در خطر جدی قرار می‌گیرد. اما اگر اصول آن را یاد بگیرید و مدیریت سرمایه را رعایت کنید، می‌توانید به درآمدی مستمر و منطقی برسید. تفاوت برنده و بازنده در این بازار، شانس نیست؛ بلکه دانش و صبر است.

مثال ملموس: معامله‌گری دقیقاً شبیه به رانندگی در اتوبان است. اگر شما بدون گواهینامه و مهارت پشت فرمان بنشینید و با سرعت بالا حرکت کنید، قطعاً تصادف می‌کنید و آسیب می‌بینید (ضرر). اما اگر آموزش دیده باشید، قوانین را بلد باشید و با احتیاط رانندگی کنید، همین اتوبان ابزاری می‌شود که شما را سریع‌تر و راحت‌تر از بقیه به مقصد می‌رساند (سود). بازار هم به خودی خود خطرناک نیست، به شرطی که رانندگی در آن را یاد گرفته باشید و همواره مراقب و هوشیار باشید.

تعریف آکادمیک: در ادبیات مالی نوین، معامله‌گری حرفه‌ای (Professional Trading) یک فعالیت تخصصی مبتنی بر آمار، احتمالات و مدیریت ریسک (Risk Management) است. موفقیت مستمر در این حرفه، برخلاف رفتارهای هیجانی و تصادفی، منوط به تسلط بر رویکردهای تحلیلی، اجرای دقیق اصول مدیریت سرمایه و درک عمیق از روانشناسی بازار در شرایط عدم قطعیت می‌باشد.

سوالات متداول قسمت اول (ماهیت بازار)

آزمون پایانی قسمت اول

قسمت دوم: زمان‌بندی بازار و ابزارهای دسترسی

در بخش قبلی یاد گرفتیم که چرا معامله‌گری شغل جذابی است و پول در این بازار چطور جابجا می‌شود و اساس معامله در فارکس به چه صورت است. حالا نوبت به سوالات بعدی می‌رسد: دقیقا کی و چطور باید معامله کنیم؟

برخلاف بازارهای سنتی یا بورس، فارکس بازاری بیست و چهار ساعته است. در این قسمت قرار است یاد بگیریم چطور زمان خواب و بیداری خودمان را با ساعت‌های پول‌ساز جهانی تنظیم کنیم. همچنین با هم یاد می‌گیریم که برای وصل شدن به این شبکه جهانی به چه نرم‌افزاری نیاز داریم و چطور باید یک کارگزار (بروکر) مطمئن پیدا کنیم که پل ارتباطی ما با تامین کننده‌های مالی بزرگ دنیا باشد. در واقع این بخش، مرحله آماده‌سازی میز کار شماست.

ساعت کاری بازار فارکس چگونه است و بهترین زمان برای معامله چه ساعتی است؟

بازار فارکس، هیچ ساختمان مرکزی یا مکان فیزیکی خاصی ندارد و برخلاف بورس‌های محلی که ساعت کاری محدودی دارند یک بازار ۲۴ ساعته است. این بازار از دوشنبه تا جمعه بدون وقفه فعال است زیرا خورشید در بازارهای مالی هرگز غروب نمی‌کند. وقتی بانک‌ها در یک قاره تعطیل می‌شوند بانک‌های قاره دیگر کار خود را آغاز می‌کنند و این زنجیره پیوسته باعث می‌شود جریان پول و معامله همواره برقرار باشد.

مثال ملموس: این بازار را شبیه به یک فروشگاه زنجیره‌ای جهانی تصور کنید که کارکنان آن به صورت شیفتی در کشورهای مختلف کار می‌کنند. وقتی کارمندان شیفت آسیا خسته می‌شوند و می‌روند همان لحظه کارمندان شیفت اروپا سر کار می‌آیند و بعد از آن نوبت به شیفت آمریکا می‌رسد. به همین دلیل اگر ساعت ۳ صبح به وقت ایران هم بیدار شوید چراغ این فروشگاه روشن است چون در آن سوی کره زمین بانک‌های توکیو یا سیدنی تازه روز کاری خود را شروع کرده‌اند.

تعریف آکادمیک: بازار تبادل ارزهای خارجی فارکس یک بازار خارج از بورس و غیرمتمرکز (OTC) است که به دلیل پراکندگی جغرافیایی مراکز عمده مالی در مناطق زمانی مختلف، به صورت پیوسته و ۲۴ ساعته در ۵ روز هفته فعالیت می کند. تداوم جریان نقدینگی در این ساختار از طریق انتقال متوالی و همپوشانی ساعات کاری بین سشن‌های معاملاتی اقیانوسیه، آسیا، اروپا و آمریکای شمالی تامین می گردد.

سشن‌های معاملاتی فارکس کدامند و بازار در چه بازه هایی فعالیت می کند؟

فعالیت در این بازار به صورت یک‌نواخت نیست بلکه نقدینگی در چهار ایستگاه اصلی دست‌به‌دست می‌شود و این تغییر وضعیت بستگی به این دارد که بانک‌های کدام منطقه از کره زمین باز باشند. این چهار سشن اصلی به ترتیب باز شدن شامل سیدنی (اقیانوسیه)، توکیو (آسیا)، لندن (اروپا) و نیویورک (آمریکا) هستند. معامله‌گر باید بداند که در هر لحظه قلب تپنده بازار در کدام قاره می‌زند زیرا حجم معاملات و سرعت حرکت قیمت‌ها مستقیماً به این بستگی دارد که کدام‌یک از این مراکز مالی در حال فعالیت هستند.

مثال ملموس: این فرآیند دقیقاً شبیه به یک مسابقه دو امدادی جهانی است. دونده اول یعنی سیدنی مسابقه را آرام شروع می‌کند و مشعل را به توکیو می‌رساند. سپس لندن که دونده‌ای پرانرژی و قدرتمند است امور را به دست می‌گیرد و سرعت مسابقه را به اوج می‌رساند و در نهایت مشعل را به نیویورک تحویل می‌دهد. در این میان بازار هرگز نمی‌ایستد و فقط مسئولیت نگهداری از جریان معاملات از یک تیم به تیم دیگر واگذار می‌شود.

تعریف آکادمیک: در ساختار بازار مبادلات ارزی، چرخه روزانه به چهار نشست معاملاتی کلان (Trading Sessions) شامل اقیانوسیه، آسیا، اروپا و آمریکای شمالی تقسیم می گردد. حجم نقدینگی و میزان نوسانات قیمتی در هر زمان از روز، تابعی مستقیم از ساعات فعالیت این قطب های مالی جهانی است که جریان سرمایه بین المللی را به صورت متوالی مدیریت می‌کنند.

همپوشانی سشن های معاملاتی در فارکس چیست و ساعات اوج فعالیت بازار کدام است؟

جذاب‌ترین زمان برای معامله وقتی است که ساعت کاری دو مرکز اصلی با هم یکی می‌شود. وقتی معامله‌گران اروپا هنوز سر کار هستند و آمریکایی‌ها هم تازه وارد بازار می‌شوند حجم پول در گردش به اوج می‌رسد و قیمت‌ها جابجایی‌های بزرگ‌تری دارند. در واقع بهترین فرصت‌های نوسان‌گیری زمانی رخ می‌دهد که دو بازار قدرتمند همزمان باز باشند چون خریداران و فروشندگان هر دو قاره در حال داد و ستد هستند.

مثال ملموس: تصور کنید دو رودخانه پرآب و خروشان در یک نقطه به هم می‌رسند. دقیقاً در محل تلاقی، فشار آب و ارتفاع موج‌ها بسیار بیشتر از زمانی است که رودخانه‌ها جداگانه حرکت می‌کردند. در بازار هم وقتی سیل پول‌های اروپا و آمریکا در یک ساعت مشترک با هم برخورد می‌کنند، امواج قیمتی بسیار بلندتر و قدرتمندتر می‌شوند.

تعریف آکادمیک: همپوشانی بازارها (Market Overlap) به مقطع زمانی خاصی در طول شبانه روز اطلاق می شود که در آن ساعات فعالیت دو مرکز مالی بزرگ جهانی (به ویژه نشست اروپا و آمریکای شمالی) با یکدیگر تلاقی پیدا می‌کنند. در این بازه زمانی تجمیع نقدینگی و تراکم سفارشات نهادهای مالی هر دو قاره به حداکثر میزان خود می‌رسد که پیامد مستقیم آن افزایش عمق بازار و شکل گیری نوسانات قیمتی مطلوب برای معامله‌گران است.

بازار فارکس در آخر هفته چه روزهایی تعطیل است و ساعت بازگشایی آن کی است؟

بازار فارکس پیرو نظم بانک‌های جهانی است و در روزهای شنبه و یکشنبه تعطیل می‌شود. وقتی عصر جمعه بازار نیویورک بسته می‌شود کرکره معاملات پایین کشیده می‌شود و نمودارها تا دوشنبه صبح (یا یکشنبه شب به وقت ایران) کاملاً فریز می‌شوند. این دو روز تنها زمانی است که قیمت‌ها هیچ حرکتی ندارند و معامله‌گر می‌تواند بدون استرس بالا و پایین شدن سرمایه‌اش نفس راحتی بکشد و به تحلیل کارهای هفته گذشته بپردازد.

تعطیلی آخر هفته و تفاوت ساعت کشورها

وقتی می‌گوییم بازار شنبه و یکشنبه تعطیل است این تعطیلی برای همه همزمان اتفاق نمی‌افتد و بستگی دارد کجای کره زمین باشید. قانون کلی این است: بازار با بسته شدن بانک‌های نیویورک در عصر جمعه تعطیل می‌شود و با باز شدن بانک‌های سیدنی در صبح دوشنبه دوباره شروع به کار می‌کند. این یعنی برای یک آمریکایی بازار عصر جمعه بسته می‌شود و عصر یکشنبه (چون در استرالیا صبح دوشنبه شده) دوباره باز می‌شود. اما برای ما در ایران این بازه کمی جابجا می‌شود؛ یعنی بازار ما عملاً بامداد شنبه (حدود ۱:۳۰ شب) می‌بندد و بامداد دوشنبه (حدود ۱:۳۰ شب) باز می‌شود.

مثال ملموس: این ماجرا دقیقاً شبیه لحظه تحویل سال نو میلادی است. وقتی در استرالیا سال تحویل می‌شود و مردم جشن می‌گیرند (شروع دوشنبه بازار) مردم در آمریکا هنوز در روز قبل هستند و منتظرند تا شب شود (یکشنبه عصر آمریکا). در بازار فارکس هم تریدر آمریکایی عصر یکشنبه پای سیستم می‌نشیند چون در فردای زمین یعنی استرالیا بانک‌ها دوشنبه صبح را آغاز کرده‌اند.

تعریف آکادمیک: توقف معاملات پایان هفته در بازار تبادل ارزهای خارجی ناشی از تعطیلی شبکه بانکی بین المللی و نهادهای مالی مرجع در روزهای شنبه و یکشنبه تقویم میلادی است که چرخه توقف و بازگشایی مجدد آن بر مبنای مناطق زمانی استاندارد جهانی و تقدم بازارهای مالی حوزه اقیانوسیه محاسبه می‌گردد.

نحوه دسترسی معامله گران خرد به بازار فارکس با استفاده از اینترنت و موبایل چگونه است؟

امروزه هر شخصی با داشتن یک گوشی هوشمند یا کامپیوتر و اتصال به شبکه جهانی می‌تواند در لحظه قیمت‌ها را ببیند و دستورات خود را به بازار بفرستد. این تکنولوژی باعث شده تا شما هم تراز با بزرگترین معامله‌گران دنیا در لحظه از فرصت های نوسان قیمت باخبر شوید و امکان معامله داشته باشید. تکنولوژی کار را آنقدر ساده کرده که اپلیکیشن ترید دقیقا کنار اپلیکیشن همراه بانک یا تاکسی اینترنتی روی گوشی شما نصب می‌شود. همانطور که الان برای کارت به کارت کردن پول یا خرید شارژ فقط چند دکمه را فشار می‌دهید اینجا هم با همان راحتی و بدون تشریفات خاصی به بزرگترین بازار دنیا وصل می‌شوید.

مثال ملموس: تصور کنید قبلا برای خرید یک گونی برنج باید شال و کلاه می‌کردید و تا بازار اصلی شهر می‌رفتید اما الان روی مبل لم می‌دهید و از سوپرمارکت آنلاین خرید می‌کنید و پرداخت را انجام می‌دهید و درب منزل، کالا را تحویل می‌گیرید. اپلیکیشن‌های معاملاتی هم دقیقا همین کار را کرده‌اند و بازار بزرگ جهانی را توی جیب شما و به سادگی یک خرید اینترنتی در دسترس قرار داده‌اند.

تعریف آکادمیک: توسعه زیرساخت های ارتباطی و ظهور پلتفرم های معاملاتی آنلاین (Online Trading Platforms) موجب تمرکززدایی در بازارهای مالی شده و امکان دسترسی مستقیم معامله گران خرد (Retail Traders) به جریان نقدینگی جهانی و ثبت آنی سفارشات را از طریق شبکه اینترنت فراهم آورده است.

بروکر یا کارگزار فارکس چیست و چه نقشی در بازار دارد؟

برای فعالیت حرفه‌ای در این بازار شما به یک سرویس‌دهنده قدرتمند نیاز دارید که به آن بروکر می‌گویند. بروکر در واقع شریک تجاری شماست که تمام زیرساخت‌های فنی، نرم‌افزاری و قانونی لازم را از قبل آماده کرده تا شما بتوانید بدون درگیر شدن با پیچیدگی‌های بانکی فقط روی کسب سود تمرکز کنید. این شرکت‌ها با ارائه خدمات آنلاین باعث می‌شوند که دستور خرید یا فروش شما در کسری از ثانیه و با امنیت کامل در بازار جهانی اجرا شود و عملاً جاده را برای حرکت سریع شما هموار می‌کنند.

مثال ملموس: تصور کنید شما بهترین گوشی موبایل دنیا را خریده‌اید اما تا زمانی که سیم‌کارت و اشتراک اینترنت نداشته باشید عملاً به شبکه جهانی وصل نیستید. شرکت مخابرات آن دکل‌های عظیم و سیستم‌های پیچیده را مدیریت می‌کند تا شما فقط با زدن یک دکمه تماس بگیرید. بروکر هم دقیقاً حکم همان شرکت مخابرات را دارد که تمام کارهای سخت و فنی پشت صحنه را انجام داده تا شما یک خط ارتباطی مستقیم و پرسرعت به قلب بازار داشته باشید.

تعریف آکادمیک: کارگزار یا بروکر (Broker) نهادی مالی و واسطه‌ای است که با تامین زیرساخت‌های نرم افزاری و اتصال به شبکه تامین کنندگان نقدینگی، بستر لازم جهت دسترسی معامله‌گران خرد به بازار بین بانکی و اجرای آنلاین سفارشات خرید و فروش را فراهم می‌سازد.

بروکر چگونه کار می‌کند و درآمد بروکر فارکس از کجاست؟

بروکر یک واسطه تجاری است که درآمدش از کارمزد جزئی انجام معاملات تامین می‌شود که به آن اسپرد یا کمیسیون می‌گویند. منطق کسب‌وکار آن‌ها حکم می‌کند که شما در بازار بمانید و سال‌ها معامله کنید تا آن‌ها هم مدام از گردش مالی شما کارمزد بگیرند. مشتری بازنده خیلی زود سرمایه‌اش تمام می‌شود و از بازار می‌رود که این یعنی قطع شدن درآمد بروکر؛ اما مشتری برنده و ماندگار مثل یک چشمه جوشان است که جریانی دائمی از کارمزد را برای کارگزاری تولید می‌کند.

بنابراین منطق کسب‌وکار آن‌ها حکم می‌کند که بهترین سرعت و امکانات را فراهم کنند تا شما راضی باشید، در بازار بمانید و سال‌های سال معامله کنید. در واقع هرچقدر چرخ معاملات شما بیشتر بچرخد، کسب‌وکار آن‌ها هم پررونق‌تر می‌شود. این رابطه دقیقاً شبیه به کار مشاور املاک است. وقتی شما ملکی را معامله می‌کنید بنگاه‌دار کمیسیون خودش را می‌گیرد و کاری ندارد که شما سال بعد از آن ملک سود می‌کنید یا ضرر. نفع بنگاه‌دار فقط در این است که معاملات بیشتری انجام شود. اگر شما ورشکست شوید دیگر مشتری او نخواهید بود پس او ترجیح می‌دهد شما همیشه پولدار باشید و مدام ملک معامله کنید تا چرخ کسب‌وکار او هم همیشه بچرخد.

مثال ملموس: این سیستم دقیقاً شبیه صرافی‌های سطح شهر است. وقتی شما دلار می‌خرید، صراف کاری ندارد که شما فردا با آن دلار سود می‌کنید یا نه؛ او فقط یک سود جزئی از لحظه تبادل ارز می‌برد. صراف همیشه دوست دارد شما وضع مالی خوبی داشته باشید و هر روز برای خرید و فروش ارز به مغازه‌اش بروید، چون چراغ مغازه او با همین رفت و آمد دائمی مشتریان روشن می‌ماند.

تعریف آکادمیک: مدل درآمدی کارگزاران در بازارهای مالی عمدتا مبتنی بر اخذ کارمزد (Commission) و بهره گیری از شکاف قیمتی بین نرخ خرید و فروش (Spread) است که در این ساختار تداوم سودآوری نهاد واسطه، ارتباط مستقیمی با حجم گردش مالی و استمرار فعالیت تجاری معامله گران دارد.

چگونه یک بروکر معتبر فارکس را انتخاب کنیم و معیارهای یک کارگزاری معتبر چیست؟

حالا که فهمیدیم بروکر چه کار می‌کند، سوال اینجاست که کدام یک را انتخاب کنیم؟ در دنیا هزاران کارگزاری وجود دارد اما لازم است که در زمینه انتخاب بروکر به چند فاکتور ساده ولی حیاتی توجه کنیم: اعتبار، سرعت و پشتیبانی. مهمترین اصل این است که بروکری را انتخاب کنید که مجوزهای قانونی (رگوله) داشته باشد تا خیالتان از بابت امنیت پولتان و شفافیت معاملات راحت باشد. بعد از آن باید ببینید آیا نرم‌افزارشان سریع و راحت است و از همه مهمتر، آیا زمانی که سوال یا مشکلی دارید، کسی هست که به زبان خودتان پاسخگو هست.

مثال ملموس: انتخاب بروکر دقیقاً مثل انتخاب یک بانک برای افتتاح حساب است. شما پولتان را به اولین جایی که تابلوی بانک یا موسسه مالی زده نمی‌سپارید؛ بلکه سراغ جایی می‌روید که تحت نظارت بانک مرکزی باشد، اسم و رسمش مشخص است و کارمندانش با احترام و سرعت کارتان را راه می‌اندازند. اگر یک بانک اپلیکیشن موبایلی ضعیفی داشته باشد یا پولتان را دیر جابجا کند، قطعاً سراغ گزینه بهتری می‌روید. در فارکس هم دقیقاً دنبال همین امنیت و کیفیت خدمات هستیم.

تعریف آکادمیک: فرایند انتخاب کارگزار در بازارهای مالی مستلزم ارزیابی دقیق شاخص‌های صلاحیت نهادی از جمله انطباق با مقررات نظارتی نهادهای رگولاتوری، سرعت پردازش سفارشات و کیفیت خدمات پشتیبانی به منظور کاهش ریسک اعتباری و تضمین امنیت سرمایه است.

برای اتصال به بازار و استفاده از خدمات متنوع، انتخاب یک بروکر مناسب حیاتی است. با مراجعه به لیست کارگزاری‌ها، می‌توانید بروکری را انتخاب کنید که بهترین خدمات را با شرایط مطلوب ارائه می‌دهد.

سوالات متداول قسمت دوم (زمان‌بندی و بروکر)

آزمون پایانی قسمت دوم

قسمت سوم: اتاق فرمان و شبیه‌سازی بازار

تا اینجا فهمیدیم بازار چیست و بروکر چه کاری انجام می‌دهد. اما برای اینکه واقعاً معامله کنیم، به ابزار کار نیاز داریم. نمی‌شود که با دست خالی وارد بازار شویم! در این قسمت می‌خواهیم نرم‌افزار یا همان «میز کار دیجیتالی» خودمان را روی گوشی یا کامپیوتر نصب کنیم. جایی که قرار است همه قیمت‌ها را ببینیم و دکمه‌های خرید و فروش دقیقاً زیر دستمان باشد.

خبر خوب این است که قرار نیست همین اول کار، پول واقعی‌مان را به خطر بیندازیم. منطقی نیست که بدون تمرین رانندگی، وسط اتوبان برویم. در این بخش یاد می‌گیریم چطور یک حساب تمرینی برای خودمان بسازیم. این حساب دقیقاً شبیه واقعیت است، با این تفاوت که پولش مجازی است. پس می‌توانیم با خیال راحت اشتباه کنیم، دکمه‌ها را فشار دهیم و دست‌فرمان‌مان را قوی کنیم، بدون اینکه حتی یک ریال از جیبمان کم شود.

پلتفرم معاملاتی فارکس چیست و نرم افزارهای ترید چه کاربردی دارند؟

یادتان هست اولین باری که واتساپ یا اینستاگرام را نصب کردید، کمی گیج شدید؟ یا اولین باری که خواستید با موبایل‌بانک پول انتقال دهید، چقدر با احتیاط دکمه‌ها را می‌زدید؟ پلتفرم معاملاتی هم دقیقاً یکی از همین اپلیکیشن‌هاست. شاید روز اول منوهای زیادش کمی ما را بترساند، اما وقتی جای دکمه‌ها را یاد بگیریم، کار با آن مثل پیامک فرستادن برایمان عادی و روزمره می‌شود. این نرم‌افزار، میز کار ماست که تمام پیچیدگی‌های بازار را در چند دکمه ساده خلاصه کرده است.

مثال ملموس: تصور کنید پشت فرمان یک ماشین مدرن و تمام‌اتوماتیک نشسته‌اید که یک مانیتور لمسی بزرگ دارد. دیگر خبری از کلاچ گرفتن و دنده عوض کردن‌های سخت قدیمی نیست؛ شما روی صفحه لمسی، کولر را تنظیم می‌کنید، نقشه را می‌بینید و با یک اشاره کوچک، ماشین را در حالت حرکت قرار می‌دهید. پلتفرم معاملاتی دقیقاً حکم همین مانیتور هوشمند را دارد؛ ما کاری به موتور و گیربکس پیچیده بازار (بانک‌ها و قیمت‌گذاری‌ها) نداریم، سیستم همه کارهای سخت را انجام می‌دهد و ما فقط با لمس یک گزینه روی صفحه، دستور حرکت (خرید یا فروش) را صادر می‌کنیم.

تعریف آکادمیک: پلتفرم معاملاتی (Trading Platform) یک نرم‌افزار تخصصی است که به عنوان واسط کاربری میان معامله‌گر و کارگزار عمل کرده و امکان دریافت آنلاین و لحظه‌ای قیمت‌ها، تحلیل داده‌های بازار و ثبت مستقیم سفارشات خرید و فروش را در محیطی یکپارچه فراهم می‌آورد.

محبوب‌ترین نرم افزارهای معاملاتی فارکس کدامند و تفاوت متاتریدر و سی‌تریدر چیست؟

در دنیای فارکس، بخش بزرگی از معامله‌گران از یک نرم‌افزار واحد و بسیار محبوب به نام متاتریدر استفاده می‌کنند که دو نسخه معروف ۴ و ۵ دارد. البته یک رقیب مدرن‌تر و خوش‌تیپ‌تر هم به نام سی‌تریدر وجود دارد. کارکرد همه این‌ها دقیقاً یکی است: نمایش قیمت و دکمه خرید و فروش. تفاوتشان فقط در ظاهر و چیدمان دکمه‌هاست. البته در جزئیات امکانات و نوع اجرای سفارش‌ها هم تفاوت‌هایی دارند، ولی فعلا در این سطح آموزشی مهم نیست.

مثال ملموس: این موضوع دقیقاً مثل تفاوت بین گوشی‌های اندروید و آیفون است. هر دو تماس می‌گیرند، پیام می‌دهند و اینستاگرام دارند، فقط منوهایشان کمی با هم فرق دارد. متاتریدر (MT4) حکم همان گوشی نوکیا یا سامسونگ قدیمی را دارد که همه تعمیرکاران شهر آن را می‌شناسند و کار با آن ساده است. اما سی‌تریدر مثل آخرین مدل آیفون است که ظاهرش شیک‌تر و مدرن‌تر شده. مهم نیست کدام را انتخاب می‌کنیم، چون با هر دو به بازار وصل می‌شویم و دقیقاً یک کار را انجام می‌دهیم.

تعریف آکادمیک: متاتریدر (MetaTrader) و سی‌تریدر (cTrader) از محبوب‌ترین پلتفرم‌های معاملاتی در بازار فارکس هستند که امکان تحلیل تکنیکال قیمت‌ها، ثبت آنلاین و لحظه‌ای سفارش‌ها و استفاده از سیستم‌های معاملاتی خودکار را برای معامله‌گران فراهم می‌کنند.

یکی از پلتفرم‌های محبوب در بازار فارکس، متاتریدر است. برای دانلود و نصب این پلتفرم، کافی است به صفحه مربوطه مراجعه کرده و نسخه مورد نیاز خود را نصب کنید. ما پیشنهاد می‌کنیم که از نسخه موبایلی این پلتفرم استفاده کنید تا به راحتی و در هر زمان به معاملات دسترسی داشته باشید.متاتریدر از قدیمی‌ترین پلفترم‌های بازار است. خیلی از معامله‌گران با این پلتفرم شروع کرده‌اند.

مارکت واچ (Market Watch) در متاتریدر چیست و چگونه قیمت های لحظه ای را ببینیم؟

وقتی نرم‌افزار متاتریدر را روی گوشی یا کامپیوتر باز می‌کنیم، اولین چیزی که می‌بینیم یک لیست ستونی است که در آن نام ارزها (مثل یورو یا دلار) نوشته شده و جلوی هر کدام، عددهایی قرار دارد که مدام تغییر می‌کنند و رنگشان قرمز و آبی می‌شود. در دنیای حرفه‌ای به این لیست مارکت واچ می‌گویند. این همان تابلوی قیمت خودمان است. اینجا جایی است که ما لحظه‌به‌لحظه نبض بازار را می‌گیریم و می‌فهمیم الان قیمت هر ارزی چقدر است.

مثال ملموس: حتما دیده‌اید که پشت ویترین صرافی‌ها یک تابلوی دیجیتالی بزرگ نصب شده که قیمت انواع ارز و سکه روی آن روشن و خاموش می‌شود. روی آن تابلو نوشته: «دلار: خرید … فروش …» و اعدادش هر لحظه با بالا و پایین شدن قیمت بازار تغییر می‌کنند. مارکت واچ دقیقا همان تابلوی صرافی است، با این تفاوت که این بار به جای اینکه روی دیوار خیابان نصب شده باشد، توی گوشی ماست و ما از توی خانه و در هر ساعتی از شبانه‌روز می‌توانیم قیمت‌های زنده و لحظه‌ای کل دنیا را روی آن ببینیم.

تعریف آکادمیک: پنجره مارکت واچ (Market Watch) یا دیده‌بان بازار در پلتفرم‌های معاملاتی ابزاری است که نرخ‌های آنلاین و لحظه‌ای خرید (Bid) و فروش (Ask) جفت‌ارزها و سایر دارایی‌های مالی را به صورت زنده نمایش می‌دهد و دسترسی سریع به اطلاعات و مشخصات پایه نمادهای معاملاتی را فراهم می‌سازد.

حساب دمو فارکس چیست و چرا ساخت حساب آزمایشی برای شروع معامله‌گری ضروری است؟

در دنیای واقعی و بازار سنتی، تجربه؛ گران‌ترین کالایی است که باید بخرید. اگر بخواهید مغازه‌ای باز کنید یا وارد یک کاسبی جدید شوید، باید با جیب پر از پول وارد شوید و روی سرمایه‌تان ریسک کنید. آنجا هزینه هر تصمیم اشتباه، هر خرید غلط و هر مشتری از دست رفته، مستقیماً از جیب شما کسر می‌شود. در واقع در بازار سنتی، شما شهریه یادگیری و خاک بازار خوردن را با ضرر دادن از اصل سرمایه و حتی اعتبارتان پرداخت می‌کنید تا اصطلاحا چم‌ و خم کار دستتان بیاید.

اما معامله‌گری مدرن یک فرصت بزرگ و بی‌نظیر به ما داده است: فرصت تست کردن، تمرین کردن و حتی اشتباه کردن مجانی. در اینجا قبل از اینکه حتی یک ریال از پول واقعی‌مان را به خطر بیندازیم، وارد فضایی می‌شویم که همه چیزش واقعی است جز پولش. حساب دمو دقیقاً همان بازار زنده جهانی است با همان قیمت‌ها و نوسانات، اما پولی که در آن معامله می‌کنیم مجازی است. این یعنی ما می‌توانیم هزار بار اشتباه کنیم، ضرر کنیم و تمرین و بررسی کنیم تا معامله‌گر شویم، بدون اینکه در دنیای واقعی حتی یک هزار تومانی از دست بدهیم. این فرصتی طلایی است که هیچ کاسب سنتی در طول تاریخ نداشته است.

مثال ملموس: تصور کنید می‌خواهیم خلبان شویم. در روش قدیمی (بازار سنتی) باید سوار یک هواپیمای واقعی می‌شدیم و اگر اشتباه می‌کردیم، هواپیما و خودمان نابود می‌شدیم. اما حساب دمو مثل یک «شبیه‌ساز پرواز» پیشرفته است. ما در کابین می‌نشینیم، پرواز می‌کنیم و حتی سقوط می‌کنیم؛ اما وقتی از کابین بیرون می‌آییم، صحیح و سالم هستیم و فقط تجربه کسب کرده‌ایم. حساب دمو، شبیه‌ساز پرواز ماست برای اینکه قبل از پریدن با پول واقعی، پریدن بدون سقوط کردن را یاد بگیریم.

تعریف آکادمیک: حساب دمو (Demo Account) یا حساب آزمایشی یک محیط شبیه‌سازی شده معاملاتی است که توسط کارگزاران ارائه می‌شود و به معامله‌گران اجازه می‌دهد تا با استفاده از سرمایه مجازی و بر اساس قیمت‌های آنلاین و لحظه‌ای بازار، استراتژی‌های معاملاتی خود را بدون هیچ‌گونه ریسک مالی آزمایش و بهینه‌سازی کنند.

الان برای باز کردن حساب دمو عجله نکنید اجازه بدین اول خوب بازار و اصول آن را یاد بگیریم بعد با راهنمای تصویری و قدم به قدم، کنار شما خواهیم بود که بتوانیم حساب دمو باز کنیم، تنظیمات لازم را انجام دهیم و مطالب آموزشی را در آن تست کنید.

سوالات متداول قسمت سوم (پلتفرم و حساب دمو)

آزمون پایانی قسمت سوم

قسمت چهارم: زبان مشترک و الفبای ارزها

تا اینجا با زمین بازی (بازار) و ابزار کار (پلتفرم) آشنا شدیم. اما وقتی وارد این بازار می‌شویم، می‌بینیم که دلار و یورو مثل مغازه سر کوچه با اسم کامل صدا زده نمی‌شوند. اینجا همه چیز با کدرمزهای سه حرفی نمایش داده می‌شود. اگر ندانیم این کدها چه معنایی دارند، انگار وارد کشوری شده‌ایم که زبانش را نمی‌فهمیم و حتی نمی‌توانیم تابلوی قیمت‌ها را بخوانیم. در این بخش قرار است زبان مادری بازار فارکس را یاد بگیریم تا وقتی به تابلوی صرافی نگاه می‌کنیم، فورا بفهمیم کدام ارز در برابر کدام ارز قرار گرفته است.

نکته مهم دیگر این است که در این بازار هیچ ارزی به تنهایی معنا ندارد؛ همه چیز دو به دو معامله می‌شود. یعنی نمی‌توانیم بگوییم قیمت دلار چقدر است؟ بلکه باید بپرسیم قیمت دلار در برابر فلان ارز چقدر است. این مفهوم ساده اما کلیدی، پایه تمام معاملات ماست. در ادامه با هم یاد می‌گیریم که چطور این جفت‌ها را بشناسیم، کدام‌یک اصلی و پرقدرت هستند و چطور مثل یک معامله‌گر حرفه‌ای، ارزها را با لقب‌های خاص‌شان صدا بزنیم.

نماد ارزها در بازار فارکس چیست و اختصارات ارزی چگونه خوانده می‌شوند؟

در بازار مالی، سرعت حرف اول را می‌زند. کسی وقت ندارد تایپ کند دلار ایالات متحده آمریکا یا پوند انگلستان. به همین دلیل، در تمام دنیا از یک استاندارد سه حرفی استفاده می‌شود که مثل پلاک ماشین یا کد فرودگاه، منحصر‌به‌فرد است. وقتی روی بلیت هواپیما نوشته THR یا IKA، سریع می‌فهمیم منظور فرودگاه تهران است. در فارکس هم دقیقاً همینطور است؛ ما با یک نگاه به سه حرف اختصاری، می‌فهمیم با پول کدام کشور طرف هستیم. این کدها زبان مشترک تمام معامله‌گران از ژاپن تا آمریکا هستند.

 شاید فکر کنید حفظ کردن این همه کد سخت است، اما یک فرمول بسیار ساده رایج دارد که اگر یاد بگیریم، کد هر ارزی را می‌توانیم حدس بزنیم. فرمول در اکثر موارد این است: دو حرف اول، مخفف نام کشور است و حرف سوم، مخفف نام ارز آن کشور.

بیایید چند مثال معروف را با هم باز کنیم:

• USDدلار آمریکا: دو حرف US مخفف United States (ایالات متحده) + حرف D مخفف Dollar دلار.
• JPYین ژاپن: دو حرف JP مخفف Japan (ژاپن) + حرف Y مخفف Yen ین.
• CAD دلار کانادا: دو حرف CA مخفف Canada (کانادا) + حرف D مخفف Dollar دلار.
• CHFفرانک سوئیس: دو حرف CH مخفف نام قدیم سوئیس Confoederatio Helvetica + حرف F مخفف Franc فرانک.

تعریف آکادمیک: بر اساس استانداردهای بین‌المللی ساختار نمادهای پولی از ترکیب کدهای دو حرفی نام کشورها و حرف اول نام ارز تشکیل می‌شود که این سیستم یکپارچه برای شناسایی سریع و دقیق دارایی‌ها در پلتفرم‌های معاملاتی آنلاین و لحظه‌ای به کار می‌رود.

لقب ارزها در بازار فارکس چیست و معامله گران از چه نام های خودمانی استفاده می کنند؟

بازاری‌ها همیشه عادت دارند روی اجناس اسم‌های خاص بگذارند. در بازار فارکس هم معامله‌گران قدیمی برای راحتی کار، ارزها را با لقب‌هایشان صدا می‌زنند. اگر جایی شنیدیم کسی می‌گوید من کیوی فروختم منظورشان میوه کیوی نیست. چند تا از معروف‌ترین این لقب‌ها را با هم بشناسیم:

• لونی (Loonie): لقب دلار کانادا است چون عکس پرنده Loon روی سکه یک دلاری آن‌هاست.
• کیوی (Kiwi): لقب دلار نیوزیلند است؛ به خاطر پرنده ملی این کشور.
• آسی (Aussie): لقب دلار استرالیا است.
• سویسی (Swissy): لقب فرانک سوئیس است.
• کابل (Cable): لقب پوند انگلستان در برابر دلار است. اشاره به کابل تلگرافی که قدیم‌ها زیر اقیانوس برای ارتباط بین لندن و نیویورک کشیده شده بود.

 تعریف آکادمیک: استفاده از القاب و نام‌های مستعار در بازارهای مالی بین‌المللی ریشه در تاریخچه اقتصادی و نمادهای ملی کشورها دارد و به عنوان یک ادبیات غیررسمی اما پذیرفته شده میان معامله‌گران برای ارجاع سریع به دارایی‌ها در جریان معاملات آنلاین و لحظه‌ای به کار می‌رود.

نماد طلا (XAU) و نماد نقره (XAG)

معامله فلزات گرانبها هم در فارکس شبیه معاملات ارزی می‌باشد، اما چون متعلق به کشور خاصی نیستند و یک دارایی جهانی محسوب می‌شوند، نماد آن‌ها با حرف X شروع می‌شود. بعد از حرف X، از نماد شیمیایی آن‌ها در جدول تناوبی (که در مدرسه خواندیم) استفاده می‌شود:

• XAUطلا: حرف X (بین‌المللی) + نماد Au طلا در شیمی.
• XAGنقره: حرف X (بین‌المللی) + نماد Ag نقره در شیمی.

تعریف آکادمیک: در بازارهای مالی بین‌المللی فلزات گرانبها نظیر طلا و نقره بر اساس استانداردهای ایزو با پیشوند حرف ایکس به عنوان دارایی‌های فراملی و ترکیب آن با نماد شیمیایی آن‌ها کدگذاری می‌شوند تا امکان انجام معاملات آنلاین و لحظه‌ای این کالاها در پلتفرم‌های معاملاتی فراهم گردد.

مفهوم جفت‌ ارز (Currency Pair) و راز داد و ستد

ما هر روز با مفهوم داد و ستد سروکار داریم. ماستی که از سوپر مارکت می‌خریم، نانی که از نانوایی می‌گیریم و کفشی که از فروشگاه تهیه می‌کنیم همه مصادیقی از معامله هستند.

بیایید به ساده‌ترین شکل ممکن به مفهوم خرید و فروش نگاه کنیم. هر معامله‌ای در دنیا یک قانون ثابت دارد: ما پولی در جیبمان داریم و می‌خواهیم آن را بدهیم تا کالایی که نیاز داریم را به دست بیاوریم. این کالا فرقی نمی‌کند چیست؛ ممکن است یک بسته چیپس باشد، یک پیراهن یا حتی یک شمش طلا. مهم این است که ما در ازای قیمت آن جنس، مقدار مشخصی پول می‌دهیم تا جنس را بگیریم. پس هر معامله ای باید دو سر داشته باشد تا مفهوم خرید و فروش شکل بگیرد.

در بازار فارکس هم به عنوان زیر مجموعه ای از دنیای داد و ستد، دقیقا همین اتفاق می‌افتد، فقط با یک تفاوت کوچک: جنس کالای ما هم از نوع پول است. یعنی ما پول یک کشور را (به عنوان هزینه) می‌پردازیم تا پول کشور دیگر را (به عنوان کالا) بخریم. به همین دلیل است که ارزها همیشه جفت هستند؛ یکی نقش پول توی جیب ما را بازی می‌کند و دیگری نقش کالای توی قفسه را.

تعریف آکادمیک: جفت ارز (Currency Pair) شاخص استاندارد قیمت‌گذاری در بازار مبادلات ارزی است که بیانگر ارزش نسبی یک ارز پایه (Base Currency) در برابر ارز متقابل (Quote Currency) بوده و ساختار اصلی انجام معاملات آنلاین و لحظه‌ای را تشکیل می‌دهد.

ارز پایه(Base Currency)کالای ما، ارز متقابل یا مظنه(Quote / Counter Currency)

در هر جفت‌ارز، ارزی که اول نوشته می‌شود، ارز پایه نام دارد. ارز پایه دقیقا همان کالای توی قفسه است. وقتی ما دکمه خرید را می‌زنیم، در واقع داریم این ارز را می‌خریم و ارز دوم، پول توی جیب ماست. پس وقتی معامله یورو به ین می‌کنیم باید قیمت یورو را نسبت به ین در نظر بگیریم چون داریم ین توی جیبمان را می‌دهیم و یورو می‌خریم پس تمام نمودارها و قیمت‌هایی که می‌بینیم، همگی متعلق به این کالا، در اینجا یورو هستند.

در هر جفت‌ارز، ارزی که دوم نوشته می‌شود، ارز متقابل نام دارد. ارز متقابل دقیقا همان پولی است که باید بابت آن کالا بپردازیم. عددی که روی نمودار می‌بینیم، نشان می‌دهد که برای خریدن یک واحد از آن کالا، چقدر از این پول باید از جیبمان بدهیم. مثل وقتی چند بسته چای می‌خواهیم ولی موقع قیمت پرسیدن از مغازه دار ابتدا سوال می‌کنیم قیمت یک بسته چای چقدر است؟ و بر اساس آن قیمت تصمیم می‌گیریم که چند چای بخریم.

مثال ملموس: فرض کنید نماد پوند به ین (GBP/JPY) را می‌بینیم که قیمت آن ۱۹۰ است. پوند (ارز اول): کالای لوکسی است که می‌خواهیم بخریم (ارزپایه) و ین (ارز دوم): پولی است که در دست داریم (ارز متقابل). این یعنی: برای خریدن یک پوند (کالا)، باید ۱۹۰ ین (پول) پرداخت کنیم. در حالت خودمانی اگر بپرسیم امروز مظنه پوند به ین چقدر است یعنی می گوییم در مقابل هر یک پوند، چند واحد ین باید پرداخت شود.

بعدتر به سادگی تجربه می‌کنیم و یاد می‌گیریم که ارز حساب ما، یعنی پولی که ما در حساب معاملاتی داریم که معمولا دلار است، ربطی به جفت ارزی که معامله می‌کنیم ندارد. فعلا در همین مقدار بدانیم و ذهنمان را درگیرش نکنیم تا به موقع، تفاوت‌شان را بفهمیم.

تعریف آکادمیک: در ساختار استاندارد جفت‌ارزها ارز پایه (Base Currency) به عنوان دارایی مبنا در سمت چپ قرار گرفته و ارز متقابل (Quote Currency) بیانگر مقدار وجه مورد نیاز جهت ارزش‌گذاری و تبادل یک واحد از دارایی پایه است که این نرخ برابری هسته مرکزی معاملات آنلاین و لحظه‌ای را تشکیل می‌دهد.

ارزش نسبی ارزها در بازار فارکس چیست و مفهوم نرخ برابری چگونه تعریف می‌شود؟

ما عادت کرده‌ایم که همیشه قیمت دلار را با پول کشور خودمان بسنجیم. هر روز صبح اخبار را چک می‌کنیم که دلار شد فلان قدر تومان. این باعث شده فکر کنیم دلار یک قیمت ثابت و قدرت مشخص دارد. اما در بازار جهانی، داستان کاملاً متفاوت است.

دلار مثل یک آفتاب‌پرست است که بسته به اینکه در کنار کدام ارز قرار بگیرد، رنگ و قیمت متفاوتی پیدا می‌کند. در این بازار، چیزی به اسم قیمت مطلق وجود ندارد. نمی‌توانیم بپرسیم قیمت دلار چقدر است. این سوال ناقص است. مثل این است که بپرسیم علی چقدر بلندتر است؟ بلافاصله می‌پرسید بلندتر از چه کسی؟ علی ممکن است از برادر کوچکش بلندتر باشد، اما از بازیکن بسکتبال کوتاه‌تر باشد. قد علی ثابت است، اما جایگاهش نسبت به افراد مختلف فرق می‌کند.

در مورد پول هم دقیقاً همین‌طور است. وقتی یک اسکناس صد دلاری که در جیب ماست، همان اسکناس است و تغییری نمی‌کند. اما وقتی می‌خواهیم آن را با ارزهای دیگر معامله کنیم، ارزشش تغییر می‌کند. اگر این صد دلار را در برابر ین ژاپن بگذاریم، می‌بینیم که خیلی پرزور است و مقدار زیادی ین(مثلاً ۱۵۰۰۰ ین) به ما می‌دهند. اما اگر همین صد دلار را در برابر پوند انگلیس بگذاریم، می‌بینیم که زورش نمی‌رسد و حتی صد پوند هم به ما نمی‌دهند (مثلاً ۸۰ پوند می‌گیریم).

مثال ملموس: فرض کنید قصد سفر به اروپا را داریم و مقداری دلار نقد در جیبمان است. امروز صبح برای دو کار مهم به بازار می‌رویم: اول رزرو هتل که قیمتش ۱۲ میلیون تومان است و دوم تبدیل ۲۵۰ دلار از پولمان به یورو برای خرید سوغاتی.

ابتدا به آژانس مسافرتی می‌رویم. نرخ دلار در بازار ۱۵ هزار تومان است. مسئول آژانس ماشین‌حساب می‌زند و می‌گوید برای پرداخت ۱۲ میلیون تومان، باید ۸۰۰ دلار بپردازید. بعد به صرافی می‌رویم. آنجا هر یورو تقریبا هم‌قیمت دلار و حدود ۱.۰۵ دلار است. پس صراف در ازای ۲۵۰ دلار ما، ۲۳۸ یورو به ما می‌دهد.

حالا فرض کنید پولمان را جا گذاشته‌ایم و مجبور می‌شویم فردا برگردیم. در این ۲۴ ساعت بازار زیر و رو شده است. وقتی به آژانس می‌رسیم، می‌بینیم دلار گران شده و به ۱۷ هزار تومان رسیده است. ما خوشحال می‌شویم چون برای آن هتل ۱۲ میلیونی، حالا به جای ۸۰۰ دلار، فقط باید حدود ۷۰۵ دلار بدهیم. یعنی دلار ما در برابر تومان زورمندتر شده و ما سود کرده‌ایم.

با همین خوشحالی به صرافی می‌رویم تا آن ۲۵۰ دلار را به یورو تبدیل کنیم. اما این بار صراف به جای ۲۳۸ یورو، فقط ۱۳۱ یورو جلوی ما می‌گذارد! با تعجب اعتراض می‌کنیم که دلار گران شده، چرا کمتر دادید؟ صراف توضیح می‌دهد که دلار نسبت به تومان گران شده، اما هم‌زمان نسبت به یورو سقوط کرده و ضعیف شده است. امروز یورو خیلی قوی شده و برای خریدن یک یورو، باید ۱.۹ دلار بپردازید.

اینجاست که درس بزرگ را می‌گیریم: در بازار فارکس، ارزش پول مطلق نیست. دلار ما در آن واحد توانست در برابر ریال، قوی شود، اما در برابر یورو ضعیف شد. پس همیشه باید بپرسیم: دلار در برابر چه ارزی؟

تعریف آکادمیک: در اقتصاد بین‌الملل و بازار مبادلات ارزی ارزش هیچ دارایی پولی به صورت مطلق محاسبه نمی‌گردد بلکه ماهیتی کاملا نسبی داشته و همواره بر اساس مکانیزم نرخ برابری (Exchange Rate) در تقابل با یک ارز مشخص دیگر به صورت آنلاین و لحظه‌ای ارزش‌گذاری می‌شود.

جفت‌ارزهای اصلی (ماژور) در بازار فارکس کدامند و چه ویژگی‌هایی دارند؟

در دنیای بزرگ فارکس، همه جفت‌ارزها هم‌وزن و هم‌کلاس نیستند. برخی از آن‌ها مثل ستون‌های اصلی بازار هستند که بیشترین حجم پول دنیا در آن‌ها جابجا می‌شود. به این گروه، جفت‌ارزهای اصلی یا ماژور می‌گوییم. نشانه تشخیص آن‌ها بسیار ساده است: در تمام این جفت‌ها، یک طرف معامله حتما دلار آمریکا (USD) است و طرف دیگر، پول یکی از اقتصادهای قدرتمند دنیا مثل اروپا، انگلستان، ژاپن، سوئیس، کانادا، استرالیا یا نیوزیلند قرار دارد.

دلیل اهمیت این گروه مشخص است. دلار آمریکا ارز ذخیره جهانی است و اقتصاد دنیا بر پایه آن می‌چرخد. وقتی ارزهای قدرتمند دیگر در کنار دلار قرار می‌گیرند، اقیانوسی از پول ایجاد می‌شود. ویژگی مهم جفت‌ارزهای اصلی برای ما معامله‌گران این است که همیشه خریدار و فروشنده برایشان وجود دارد و بازارشان گرم است. همچنین به خاطر رقابت بالا، هزینه انجام معامله (کارمزد) در این جفت‌ها بسیار کمتر از بقیه است. البته هر جفت ارزی که یک طرفش دلار آمریکا (USD) باشد، لزوماً “ماژور” حساب نمی‌شود. منظور رایج از جفت‌ارزهای اصلی (Majors) همان چند جفت ارز معروف است که بیشترین حجم معاملات و نقدینگی بازار روی آن‌ها متمرکز است؛ مثل EUR/USD، GBP/USD، USD/JPY، USD/CHF، USD/CAD، AUD/USD و NZD/USD.»

مثال ملموس: تصور کنید می‌خواهیم با ماشین‌مان به سفر برویم. جفت‌ارزهای اصلی دقیقاً حکم بزرگراه‌های ۸ بانده و ترانزیتی را دارند که شهرهای بزرگ را به هم وصل می‌کنند. در این بزرگراه‌ها، همیشه چراغ‌ها روشن است، پمپ‌بنزین‌ها و رستوران‌ها ۲۴ ساعته باز هستند و هزاران ماشین در حال رفت و آمد هستند. اگر در این مسیر ماشین ما خراب شود یا بخواهیم چیزی بخریم، فوراً کسی یا جایی پیدا می‌شود که به دادمان برسد یا از آنجا خرید کنیم.

تعریف آکادمیک: جفت‌ارزهای اصلی (Major Pairs) در بازار تبادل ارزهای خارجی به تقابل معاملاتی دلار آمریکا با ارزهای معتبر اقتصادهای توسعه‌یافته اطلاق می‌گردد که به دلیل تمرکز بالاترین حجم نقدینگی جهانی، کمترین میزان هزینه مبادلاتی را در جریان معاملات آنلاین و لحظه‌ای به خود اختصاص می‌دهند.

جفت‌ارزهای متقاطع (Cross Rates) در فارکس چیست و نمادهای کراس چه ویژگی‌هایی دارند؟

در بخش قبلی دیدیم که دلار آمریکا مثل خورشید در مرکز منظومه شمسی بازار قرار دارد. اما همیشه هم قرار نیست پای دلار در میان باشد. گاهی ما می‌خواهیم قدرت اقتصاد دو کشور دیگر را مستقیماً با هم بسنجیم و معامله کنیم، بدون اینکه دلار آمریکا واسطه شود. به این دسته از جفت‌ارزها که دلار در هیچ‌کدام از دو طرف معامله وجود ندارد، جفت‌ارزهای کراس یا متقاطع می‌گوییم.

معروف‌ترین این جفت‌ها، حاصل برخورد ارزهای قدرتمند غیر دلاری با یکدیگر است. مثلا یورو در برابر پوند (EUR/GBP)، یورو در برابر ین (EUR/JPY) یا پوند در برابر ین (GBP/JPY).

در گذشته اگر کسی می‌خواست پوند انگلیس را به ین ژاپن تبدیل کند، محاسبات سختی داشت. او باید اول پوند را می‌فروخت و دلار می‌خرید، بعد آن دلار را می‌فروخت و ین می‌خرید. یعنی دو بار کمیسیون می‌داد و دو مرحله معامله می‌کرد. اما جفت‌ارزهای کراس این مسیر را کوتاه کردند تا ما بتوانیم مستقیما این ارزها را با هم معامله کنیم.

مثال ملموس: تصور کنید می‌خواهیم از پاریس به توکیو سفر کنیم. در روش قدیمی (جفت‌ارزهای اصلی)، هیچ پرواز مستقیمی وجود نداشت. ما مجبور بودیم اول بلیت بگیریم و به نیویورک (دلار آمریکا) برویم، آنجا پیاده شویم، چمدان‌ها را تحویل بگیریم و دوباره یک بلیت دیگر برای توکیو بگیریم. این کار هم زمان‌بر بود و هم هزینه دو بلیت را روی دست ما می‌گذاشت.

جفت‌ارزهای کراس دقیقا حکم پرواز مستقیم را دارند. ما الان می‌توانیم بدون توقف در نیویورک (دلار)، مستقیماً از پاریس (یورو) به توکیو (ین) پرواز کنیم. درست است که شاید این پروازهای مستقیم کمی تکان‌های شدیدتری (نوسان بیشتر) داشته باشند، اما ما را سریع‌تر و بدون واسطه به مقصد می‌رسانند.

تعریف آکادمیک: جفت‌ارزهای متقاطع (Cross Rates) یا کراس به آن دسته از نمادهای معاملاتی در بازار تبادل ارزهای خارجی اطلاق می‌گردد که فاقد دلار آمریکا به عنوان ارز پایه یا متقابل بوده و امکان محاسبه نرخ برابری و تبادل مستقیم دو ارز مستقل را با حذف واسطه دلاری در جریان معاملات آنلاین و لحظه‌ای فراهم می‌سازند.

سوالات متداول قسمت چهارم (الفبای ارزها)

آزمون پایانی قسمت چهارم

معنی اصطلاحات رایج

اصطلاح	معنی و کاربرد
Forex	بازار تبادل ارزهای خارجی
Pair (جفت‌ارز)	ساختار دوتایی ارزها برای معامله (مثل EUR/USD)
Broker (بروکر)	کارگزار و واسطه اتصال ما به بازار جهانی
Spread (اسپرد)	اختلاف قیمت خرید و فروش (کارمزد اصلی بروکر)
Demo (حساب دمو)	حساب تمرینی با پول مجازی و شرایط واقعی بازار

سوالات متداول درس

هشدار ریسک: فعالیت در بازارهای مالی و فارکس، به دلیل نوسانات بالا و استفاده از اهرم معاملاتی (Leverage)، با ریسک قابل توجهی همراه است. معامله‌گری بدون آموزش اصولی و مدیریت سرمایه، می‌تواند منجر به از دست رفتن تمام یا بخشی از سرمایه شما شود.